Waarom toch altijd mini lettertjes?

2 reacties

Gepost op 28/04/2010 door An in Accessibility | Usability

Quizvraag van vandaag: Waarom is de meeste tekst op het internet zo klein?

Het antwoord is tweeledig:

• Kleinere tekst doet de pagina mooier en professioneler ogen
• Zo kan er meer op een scherm zonder dat de surfer moet scrollen en wat je ziet zonder te moeten scrollen, heb je zeker gezien!

De eerste reden kan ik niet ontkennen. Maar als je weet dat mensen te kleine tekst meestal niet zullen lezen (waardoor de tweede reden aan zijn doel voorbij gaat), is usability in dit geval dan niet belangrijker dan design? Tenzij je tekst onbelangrijk is (en waarom zou je hem in dat geval online zetten?) kan je hem best groot genoeg maken.

Designers zullen dit ontkrachten door te zeggen dat ‘de surfer maar moet zoomen met zijn browser’ als hij te tekst te klein vindt. Helaas weten de meeste surfers niet dat er zoiets als een zoomfunctie bestaat. Bovendien moet je er niet op rekenen dat een surfer die moeite zal doen (tenzij de tekst hem echt interesseert natuurlijk). Te klein? Overslaan dan maar!

Het is dus onverstandig om te kleine tekst te gebruiken. Je irriteert er de surfer mee en je mooie tekst zal niet gelezen worden.

So far so good. Maar dan komen we bij het tricky gedeelte: schermresolutie. Nieuwere schermen krijgen een steeds grotere resolutie. Als het scherm zelf ongeveer even groot blijft betekent dat dat alles kleiner wordt, zodat er meer op het scherm past. De lettertjes worden m.a.w. kleiner. Je kan dus nooit weten hoe groot jouw tekst op het scherm van de surfer zal zijn, dat hangt af van zijn resolutie en schermgrootte! Er bestaat wel zoiets als ‘cm’ (centimeter dus) om fontgrootte uit te drukken, maar zelfs een ‘cm’ is niet in elke browser een centimeter groot, stel je dat voor. Meestal wordt een ‘cm’ door de browser vertaald naar een vast aantal pixels, waardoor de grootte weer afhangt van de schermgrootte en resolutie. Bovendien is het geen goed idee om fontsize in een absolute maat als ‘cm’ uit te drukken, daar kom ik straks nog even op terug.

Terug naar de schermresolutie. Veel webdesigners zullen zeggen dat je je mag baseren op “de standaard resolutie” van 1024px op 768px. Ze zeggen dit omdat de meerderheid van de surfers met deze resolutie werkt. Inderdaad, zo’n 1 op 4 Belgische surfers heeft 1024×768. Geen andere resolutie is populairder. Maar 3 op 4 Belgische surfers heeft een hogere resolutie (die 1 à 2% met een kleinere resolutie laat ik buiten beschouwing, excuses daarvoor). Optimaliseren voor 1024×768 betekent dus dat je tekst te klein zal zijn voor 75% van de surfers.

Ik heb zelfs al het argument gehoord: “Als ze (de surfers) de tekst te klein vinden, moeten ze (weer die ambetante surfers) de resolutie maar op de standaard zetten (1024×768).” Het is haast hilarisch. Ga je tegen 3 op 4 mensen zeggen dat ze hun resolutie moeten aanpassen voor jouw website? Ik denk het niet.

Problemen, problemen, hoe lossen we dit op? Ik heb voor deze site een fontgrootte gekozen dat er nogal groot uitziet op een 1024×768 scherm, en nog nét groot genoeg op een buitensporig grote resolutie. Je kan niet anders dan schipperen, maar mijn bescheiden mening is: beter te groot dan te klein. Ik hoor graag wat u ervan denkt! Toen u pas op deze site kwam dacht u vast: “Wow, die letters zijn groot! Het ziet er niet uit…” Maar geef toe, ze lezen lekker hé?

Tenslotte zoals beloofd nog even terugkomen op die technische praat van daarnet. Heel veel sites zijn in absolute fontgroottes (px, pt, cm, …) gecodeerd. Dat is niet zo goed want in b.v. Internet Explorer kan je tekst enkel zoomen als hij uitgedrukt is in een relatieve maat (em of %). Andere browsers kennen dit probleem niet, maar IE is nog altijd veruit de meest gebruikte browser… Bovendien kent ook b.v. Firefox zoiets als een ’standaard tekstgrootte’ die de fontgrootte van àlle sites automatisch aanpast. Haast onontbeerlijk als je vooruit bent op je tijd en een zeer grote resolutie hebt. Ook deze instelling werkt enkel bij relatieve fontgroottes.

Meer informatie bij wat ik hier vertelde vind je in de usability guidelines tekst, scrollen en accessibility.